Tagarchief: leesvaardigheid

Oefenen voor de Cito-toets of niet?

In het tijdschrift Psychologie Magazine staat in het nieuwste (februari)nummer een artikel over ‘Het Cito-dilemma’, waarin Manon Sikkel een antwoord probeert te vinden op de vraag of oefenen voor de Cito-toets wel of niet zinvol is. Hieronder vindt u het betreffende artikel.

Advertenties

Begrijpend lezen (2)

Dat vaardigheid in begrijpend lezen op de basisschool een noodzaak is, is duidelijk: alle onderdelen (taal, rekenen en studievaardigheden) van een entree- en Cito-toets zijn hierop gebaseerd. Tekstbegrip is de basis voor latere studie en is onmisbaar bij het zelfstandig leren. Efficiënt leren betekent immers hoofd- van bijzaken kunnen onderscheiden. In een wereld vol informatie is het bovendien belangrijk dat leerlingen vroeg leren begrijpen wat het doel is van de teksten die ze onder ogen krijgen.

In de entreetoets voor groep 7 komen opgavenvormen voor als ‘vragen over teksten’ en ‘invulteksten’. De opgaven doen een beroep op verschillende verwerkingsprocessen. In een deel van de opgaven staat het ‘wat’ van de tekst centraal: de feiten en gebeurtenissen waarover de tekst gaat. Heel belangrijk voor de betekenis is ook het ‘hoe’ van de tekst: de kenmerken van de taalgebruikssituatie waarin gecommuniceerd wordt en die dus te maken hebben met de schrijver, zijn doelen en zijn publiek, de lezers. Vandaar dat ook aan deze aspecten een deel van de opgaven is gewijd. Een ander onderdeel van de toets betreft het onderdeel ‘wat is de eerste zin’. Van dit laatste onderdeel en van het onderdeel ‘invulteksten’ heb ik hieronder een voorbeeld geplaatst.

Begrijpend lezen

Wat maakt een entreetoets of cito-toets op de basisschool zo moeilijk?
Natuurlijk is het voor een goed resultaat van groot belang de basisvaardigheden in spelling en rekenen te beheersen. Maar zelfs als deze vaardigheden in orde zijn, hangt het resultaat van een toets in belangrijke mate af van de mate waarin een leerling goed is in begrijpend lezen. En dat geldt niet alleen op de basisschool; in het voortgezet onderwijs spaart het veel tijd en moeite wanneer van een grote hoeveelheid leerstof snel een goede samenvatting gemaakt kan worden. Voor het vinden van de belangrijkste tekstdelen speelt begrijpend lezen ook dan een hoofdrol.

Bij de entree- en cito-toets komt begrijpend lezen terug in alle toetsonderdelen. Niet alleen bij de verschillende taalopgaven, maar ook bij rekenen en studievaardigheden. Alle opgaven worden ook hier in een verhaalvorm gegoten. Veel fouten die bij het onderdeel rekenen worden gemaakt, zijn dan ook terug te voeren op het slecht lezen van de opgave, niet op een gebrek aan rekenvaardigheid.

Eigenlijk is er maar één goed advies van toepassing op het optimaliseren van begrijpend lezen: elke dag lezen, of het een boek is, een stuk uit de krant of zelfs een stripverhaal, oefening baart kunst.