Tagarchief: havo

Oefenen voor de middelbare school

Op de meeste basisscholen werd begin februari de Cito-toets afgenomen. Na een kleine maand vol spanning volgde begin maart de uitslag en inmiddels weten de meeste kinderen naar welke middelbare school ze in september gaan. Een nieuwe school, een nieuw leven met nieuwe vrienden en ervaringen. Maar ja, dat duurt nog wél zes maanden. Zes maanden een beetje niksen op de basisschool is natuurlijk niet de ideale voorbereiding op de middelbare school. Met een beetje pech ben je alle opgedane kennis weer vergeten op het moment dat je het nodig hebt.

Op de middelbare school ligt het tempo veel hoger dan op de basisschool en bovendien krijg je elke dag veel huiswerk mee. Het is natuurlijk even wennen om deze brei aan informatie goed te kunnen verwerken. Ook is er best veel tijd nodig om alles te kunnen leren, maar je wilt ook tijd overhouden voor leuke dingen en sport.  Er zijn twee sleutelbegrippen die kunnen bijdragen aan een succesvol begin op de middelbare school: planning en leren om te leren.

Planning heeft te maken met het duidelijk opschrijven in je agenda wat je allemaal moet leren en het bepalen van de tijden waarop je dat huiswerk doet. Het belangrijkst is het vinden van regelmaat: als je thuiskomt van school kun je bijvoorbeeld eerst een uur leuke dingen doen, een kop thee drinken en/of een beetje computeren. Daarna ga je dan op een vast tijdstip aan je huiswerk, elke dag bijvoorbeeld van half vijf tot zes uur. De regelmaat zorgt voor rust, concentratie en discipline.

Leren om te leren is een belangrijke vaardigheid die er in resulteert dat je je tijd effectief benut. Je leert om de hoeveelheid informatie die je krijgt te beperken tot alleen hoofdzaken en logische verbanden. Wanneer je voor een proefwerk 15 of 20 bladzijden moet kennen, is het ondoenlijk en ook niet nodig de hele tekst uit je hoofd te leren.  Als je leert hoe je een goed uittreksel kunt maken, bespaar je jezelf veel tijd en moeite en zorgt het uiteindelijk voor betere resultaten. Op de middelbare school behoort het goed kunnen maken van een uittreksel tot de noodzakelijke basisvaardigheden.

Met nog ongeveer vijf maanden tot het begin van het eerste schooljaar op de middelbare school is het wellicht handig om je te verdiepen in deze twee belangrijke vaardigheden. Het aanleren ervan zou tot het leerpakket van groep 8 moeten behoren, maar helaas is dat meestal niet het geval. Het volgen van een paar bijlessen is ook een mogelijkheid. In gemiddeld vijf lesuren kan het ‘leren om te leren’ en het maken van een goede planning worden duidelijk gemaakt en aangeleerd.

Uitslag entreetoets – een uitleg

Misschien wel nuttig als ik de score van de entreetoets even in de schijnwerpers zet. Wat betekenen al die getallen en sterretjes? Hoe meer mensen ik spreek, des te duidelijker wordt het mij dat slechts weinigen begrijpen hoe ze de uitslag moeten lezen.
Allereerst worden de verschillende toetsonderdelen opgesomd: taal, rekenen-wiskunde en studievaardigheden en ook waar deze hoofdcategorieën uit bestaan. Daarnaast staan een viertal kolommen.
In de eerste kolom (A) wordt van de verschillende onderdelen vermeld hoeveel vragen er waren. In de tweede kolom (B) staat hoeveel procent van deze vragen door de leerling goed is beantwoord. In de derde kolom (C) staat het percentiel: dit getal geeft aan hoe de leerling op dit onderdeel heeft gescoord ten opzichte van alle andere leerlingen in Nederland.
Scoort een leerling daar 68, dan heeft 68% van alle leerlingen in Nederland het even goed of slechter gedaan dan deze leerling en heeft 32% het beter gedaan.

Het percentiel zegt iets over de moeilijkheidsgraad van de opgaven en over de relatieve prestatie van een leerling; als de leerling bijvoorbeeld 80% van alle opgaven goed heeft maar de meeste andere kinderen hebben 90% goed, dan zal het percentiel relatief laag uitvallen (bijv. 40). Hebben de meeste andere leerlingen bijvoorbeeld maar 70% van deze opgaven goed beantwoord en heeft deze leerling het dus relatief heel goed gedaan, dan zal het percentiel van de leerling juist hoog zijn (bijv. 95).
Het percentiel is de belangrijkste score van de entreetoets; op basis hiervan wordt een voorlopig schooladvies gegeven. In de laatste kolom (D) wordt de percentielscore met een sterretje aangegeven. Hoe meer naar rechts het sterretje staat, hoe beter de leerling scoort ten opzichte van de rest. De Romeinse cijfers (rood kader) die boven de sterretjes staan, corresponderen met het schooltype dat wordt geadviseerd:
V=VMBO-b, IV=VMBO-k, III=VMBO, II=HAVO, I=VWO

Update: Onderstaande uitleg (die dateert van 2010) is niet meer helemaal correct. Vanaf dit jaar wordt de rapportage deels op een nieuwe manier gepresenteerd: de tweede kolom (B) ‘percentage goed’ is vervangen door ‘aantal goed’. De bijbehorende uitleg kunt u hier vinden.

De plaats van de sterretjes in de blauwe balk geeft dus als eerste een schooladvies aan, maar er kan ook worden afgeleid aan welke (zwakke) onderdelen nog moet gewerkt of waar de leerling goed in is.

In het witte kader staan de onderdelen die horen bij het “Begrijpen van teksten”. De bijbehorende scores tellen niet mee (behalve die voor ‘Begrijpend lezen’)  voor de einduitslag van de entreetoets.
In de groene balk is het totaaloverzicht te zien; het uiteindelijke schooladvies kunt u hier het beste aflezen.