Tagarchief: cito 2015

Eindtoets 2015 – hoofdzin en bijzin

Morgen is alweer de derde en laatste dag van de Eindtoets. Een nieuw onderdeel dat door het Cito wordt bevraagd is grammatica. Enkele onderwerpen zijn  de eerste twee dagen al aan bod gekomen, maar morgen zullen er vragen worden gesteld over hoofd- en bijzin.

Lauren gaat morgen winkelen. Diana geeft les aan groep 7. Elena vindt het leuk om morgen op vakantie te gaan.

Hierboven staan drie hoofdzinnen. Het kenmerk van een hoofdzin is dat onderwerp en persoonsvorm direct naast elkaar staan. Tussen het onderwerp en de persoonsvorm kan dus niets anders staan. Een hoofdzin ziet er over het algemeen zo uit: onderwerp + persoonsvorm (+ andere zinsdelen + ander werkwoordsvormen). De persoonsvorm staat altijd op de tweede plek in de hoofdzin (behalve bij vraagzinnen).

Schermafbeelding 2015-04-22 om 15.53.05

In een bijzin staan onderwerp en persoonsvorm vaak ver uit elkaar. Er kunnen dus wel andere woorden tussen het onderwerp en de persoonsvorm staan. Een paar voorbeelden (de bijzin is schuin gedrukt):

Ik heb gehoord, dat Thomas morgen op vakantie gaat. De hoofdzin is ‘Ik heb gehoord’ (onderwerp ‘Ik’ en persoonsvorm ‘heb’ staan naast elkaar). De bijzin is ‘dat Thomas morgen op vakantie gaat’ (het onderwerp ‘Thomas’ en de persoonsvorm ‘gaat’ staan nu niet naast elkaar).

Een handige manier om de bijzin te vinden is de volgende: in een hoofdzin staat het werkwoord vooraan en in een bijzin staat het werkwoord achteraan. Kijk maar:

Levi deed boodschappen, omdat Sterre daar geen zin in had. Zij kocht gelijk twee pakken spaghetti, omdat alle pastasoorten in de aanbieding waren.

Cito-toets 2015: enkele tips&tricks voor rekenen!

Hoeveel is 250 x 100? Dat weet natuurlijk iedereen, want wanneer je een getal met 100 vermenigvuldigt, komen er twee nullen achter dat getal. Maar, het is beter om dit anders te formuleren: wanneer je een getal met 100 vermenigvuldigt, verschuift de komma twee plaatsen naar rechts. Nu wordt bijvoorbeeld de volgende som ook snel duidelijk: 0,055 x 100  = 5,5.

Delen door 100 of 1000 werkt op dezelfde manier, maar nu verschuift de komma natuurlijk naar links. In de som boven deze post moet 24,4 worden gedeeld door 1000; de komma moet nu dus drie plaatsen (1000 heeft drie nullen) naar links worden verplaatst. Het antwoord is B: 0,0244.

Het vermenigvuldigen van een aantal kommagetallen wordt eenvoudiger als de komma’s (tijdelijk) worden weggehaald. Kijk maar naar dit voorbeeld:

Het delen door kommagetallen wordt duidelijk aan de hand van het volgende voorbeeld:

Begrip van decimalen, maar ook van een getallenlijn is  erg belangrijk.  De getallenlijn wordt vaak als rekenhulpmiddel gebruikt bij het leren van optellen en aftrekken, maar ook op de Cito-toets worden er meerdere opgaven aan besteed.

Op de Cito-toets ziet een getallenlijn er meestal als volgt uit:

Het is dan de bedoeling de juiste waarde te bepalen die bij de pijl hoort. De beste manier om bij dit soort opgaven geen fouten te maken is de volgende: bepaal de totale afstand van het lijnstuk (in bovenstaand voorbeeld 1 – 0 = 1) en deel dit door het aantal lijnstukjes (10 stukjes). De uitkomst  (1/10) is de grootte van elk lijnstukje. Nu de grootte van elk lijnstukje bekend is, kan er vanaf nul steeds 1/10 worden bijgeteld. De pijl staat dus bij 8/10 (in decimalen: bij 0,8).

Nog een paar getallenlijnen om te oefenen:

Antwoorden: A. 2,2 :lengte 2 gedeeld door 5 lijnstukjes = 2/5 = 0,4 per lijnstukje B. 7,2: lengte 3 gedeeld door 5 lijnstukjes = 3/5 = 0,6 per lijnstukje. C. 0,48: lengte 0,1 (of 0,10) gedeeld door 5 = 0,02 per lijnstukje. D. 3,016: lengte 0,01 (of 0,010) gedeeld door 5 = 0,002 per lijnstukje. De laatste in beeld:

En misschien nog wel de belangrijkste tip: verreweg de meeste sommen kun je oplossen met een verhoudingstabel. Doe dit niet uit je hoofd, maar schrijf de som op. Bij twee van de drie onderdelen rekenen mag je uitrekenpapier gebruiken. Doe dit dus ook! Door het op te schrijven voorkom je slordigheidsfoutjes!

Cito-toets 2015: enkele tips&tricks voor spelling!

Spelling van niet-werkwoorden is ook een vast onderdeel in de Cito-toets. Een paar regels die je moet kennen:

  • Bijvoeglijke naamwoorden eindigen op een -e, behalve wanneer het een materiaal betreft (de houten tafel) of wanneer een voltooid deelwoord van een sterk werkwoord bijvoeglijk wordt gebruikt (het gebroken sieraad).
  • Een trema wordt geschreven om problemen met de uitspraak te voorkomen (efficiënt, coördineren). Of je bij het meervoud van woorden die op -ie eindigen één of twee e’s schrijft, hangt af van waar de klemtoon valt. Valt de klemtoon niet op ‘ie’, dan schrijf je één e met trema (bacteriën). Valt de klemtoon wel op ‘ie’, dan schrijf je ‘ieë’ (fantasieën).
  • Bij meervoud van een woord dat eindigt op de klinker i, a, u, o en y gebruik je een apostrof omdat je anders een verkeerde uitspraak krijgt (menu’s, agenda’s, taxi’s, auto’s, baby’s).
  • Je schrijft geen ‘tussen -n‘ wanneer het eerste deel van een samenstelling verwijst naar iets dat uniek is (zonneschijn) of als het eerste woord de betekenis van het tweede versterkt (apetrots, beregoed).
  • Om snel het fout gespelde woord te vinden, kun je het woord het best in lettergrepen verdelen. Een paar voorbeelden:

Alle regelmatige werkwoorden worden op dezelfde manier vervoegd: in alle gevallen (t.t./v.t./volt.deelw.) kun je uitgaan van de ik-vorm van het werkwoord en daar achter ‘plakken’ wat op dat moment nodig is. De tegenwoordige tijd is simpel (stam+t) en voor de verleden tijd (-te of -de) en het voltooid deelwoord (-t of -d) moet je de regels van ‘t kofschip (x) kennen.

De verleden tijd kan dus soms worden geschreven met twee klinkers en twee medeklinkers. Dit geldt voor regelmatige werkwoorden die eindigen op -ten of -den:

Maar, dit geldt alleen voor regelmatige werkwoorden. Bij onregelmatige (sterke) werkwoorden schrijf je nooit twee klinkers en twee medeklinkers! Een paar voorbeelden. Wij smeetten de kleren in de hoek (smijten —> wij smeten). Zij beslootten het toch niet te doen (besluiten —> besloten). Of ook: wij verdwaaldden gisteren in het bos (verdwalen —> verdwaalden (regelmatig)).

Cito-toets 2015: enkele tips&tricks voor begrijpend lezen!

Begrijpend lezen

De teksten zijn ingedeeld in vijf categorieën: informatief (nieuws, informatief boek; in deze teksten worden voornamelijk feiten opgesomd), instructief (recept, handleiding; de schrijver legt je in zo’n tekst uit wat je moet doen, wat je nodig hebt of hoe je iets moet gebruiken), betogend (recensie, ingezonden brief; in deze teksten geeft de schrijver zijn mening en deze mening wordt vaak onderbouwd met argumenten), verhalend (verhalen kunnen deels verzonnen zijn en deels echt gebeurd zijn) en poëzie (inclusief liedteksten).

Het belangrijkste bij tekstbegrip is dat je kunt herkennen wat het onderwerp van de tekst is en wat de hoofdgedachte is. Elke tekst heeft dus altijd één onderwerp, maar elke alinea heeft ook steeds een eigen onderwerp; probeer bij het lezen van een tekst dus altijd te zoeken naar waar de tekst of alinea over gaat.

In ‘Teksten met fouten’ kunnen onder andere de volgende vragen worden gesteld: wat had de schrijver beter kunnen schrijven in plaats van…, wat moet de schrijver uit deze zin weglaten (er staan dan vaak twee woorden in de zin die hetzelfde betekenen) of welke zin is overbodig en kan worden weggelaten (de betreffende zin heeft dan niets met het onderwerp van de tekst te maken).

Bij veel tekstvragen word je gevraagd één of twee regels te lezen en daar een vraag over te beantwoorden. Het is belangrijk dat je dan niet alleen die twee regels leest, maar ook het stukje erboven en de regels eronder. Wanneer er bijvoorbeeld staat: ‘lees r.19 t/m r. 21′,  begin dan te lezen bij regel 15 en lees door tot regel 25. Dan heb je de beste indruk van wat er wordt verteld en kun je de vraag beter beantwoorden.

Vragen over de stijl van schrijven komen vaak voor bij Cito-teksten. Voorbeelden hiervan zijn: 1. Welke zin valt uit de toon als je let op het taalgebruik in de tekst? 2. Welk stuk tekst had de schrijver uit de tekst kunnen weglaten? Het antwoord op de eerste vraag heeft meestal te maken met overdreven deftig of moeilijk taalgebruik; bij de tweede vraag gaat het meestal over een paar zinnen die overbodig zijn of niets met het onderwerp van de tekst te maken hebben.

Soms wordt gevraagd waar de schrijver met een nieuwe alinea had moeten beginnen. Alles wat met een onderwerp te maken heeft, staat in één alinea. Wanneer het onderwerp verandert, moet met een nieuwe alinea worden begonnen. Een andere, veel voorkomende vraag is wat er dubbelop is in een bepaalde zin. Voorbeelden hiervan zijn: ‘Daarom had zij om die reden geen boodschappen gedaan’, of: ‘Gooien jullie die folders meteen onmiddellijk in de afvalbak?’

Bij gatenteksten zijn uit de tekst stukjes weggelaten. Op de plaats waar die stukjes stonden staat nu een streep met een nummer. Je kunt steeds uit 4 mogelijkheden kiezen welk stukje het best op de plaats van de streep past. Net als bij teksten moet je ook nu een paar regels boven de streep beginnen met lezen. Vaak staat het stukje dat op de plaats van de streep moet komen, uitgelegd in de regels na de streep.

Bij veel vragen zijn er altijd wel twee antwoorden die het eerste afvallen. Maar het is niet zo dat die twee antwoorden echt onzinnig of niet verklaarbaar zijn. Van de vier antwoorden die gegeven worden, zijn er drie afleiders; dit betekent dus dat je, zeker bij tekstvragen, vaak moet zoeken naar het béste antwoord.

Specialisatiedag begrijpend lezen

Begrijpend lezen oefenen: op zaterdag 18 april organiseren wij een specialisatiedag begrijpend lezen voor leerlingen in groep 7 en 8. Er zijn nog enkele plaatsen beschikbaar!

Begrijpend lezen is het belangrijkste onderdeel op school. Dit geldt zowel voor de basisschool als voor het voortgezet onderwijs. Weten hoe je een tekst moet aanpakken, hoe je de kernzin uit een alinea haalt, hoe je een tekst moet samenvatten of hoe je fouten uit een tekst haalt, geeft je een grote voorsprong met begrijpend lezen.

Op de specialisatiedag, die duurt van 10:00 tot 16:00 uur, worden de belangrijkste tekstsoorten behandeld: informatieteksten, meningteksten, tekstbegripteksten en doe-teksten. Uiteraard wordt ook de vorm behandeld zoals het Cito deze teksten bevraagd: verhaalteksten, foutenteksten en gatenteksten.

De kosten van de specialisatiedag bedragen € 165,00.Wilt u uw kind aanmelden voor deze dag? Stuur dan e-mail naar info@beter-bijles.nl. Tot 18 april!

Schermafbeelding 2015-03-27 om 12.23.04

CITO-toets 2015 oefenen?

De nieuwe Cito-toets van 2015: over ruim een maand is het zover. Nog ruim tijd om de puntjes op de i te zetten en een beter dan verwachte Cito-score neerzetten. Heeft dat oefenen nog nut? Zeker wel!

Het definitieve schooladvies voor het voortgezet is binnen. De Cito-score lijkt hierdoor minder belangrijk te zijn geworden, maar vergis u niet: als het resultaat op de Cito-toets beduidend beter is dan het schooladvies móet de basisschool het gegeven advies heroverwegen. Er liggen dus nog genoeg kansen.

Schermafbeelding 2015-03-17 om 13.14.40

Het verschil tussen bijvoorbeeld een vmbo-t score en een havo score bedraagt slechts drie Cito-punten! Drie Cito-punten komen overeen met 9 fouten in de Cito-toets. Als uw kind dus van de ruim 200 vragen negen vragen meer goed weet te beantwoorden, kan dat een schoolniveau uitmaken. Een goede voorbereiding en oefenen met het juiste materiaal is daarom van groot belang!

Beter Bijles bereidt uw kind goed voor. Met het Leer- en Oefenboek voor de Cito-toets bieden wij een zeer duidelijke uitleg van de theorie van alle onderdelen die door het Cito worden bevraagd op de toets. Duidelijke stappenplannen en goede strategieën zijn hierbij belangrijk en geven uw kind inzicht, zodat hij of zij begrijpt hoe een probleem moet worden aangepakt. Begrijpend lezen, taal  of rekenen is immers minder moeilijk als je weet hóe je tot het juiste antwoord moet komen.

Aan de hand van ruim voldoende opgaven in Cito-stijl (dus geen onzinantwoorden, maar ‘afleiders’ zoals het Cito dit ook doet) kan de leerling zijn vaardigheden op spelling, rekenen, grammatica, studievaardigheden en begrijpend lezen verbeteren. Het Leer- en Oefenboek  is daarmee voor kinderen uit groep 8 een perfecte voorbereiding op de Cito Eindtoets van 2015.

U kunt het Leer- en Oefenboek voor de Cito-toets hier bestellen.

Schermafbeelding 2016-07-19 om 11.58.38

Het basisschooladvies – een goede score op de CITO Eindtoets blijft van belang!

Omdat het basisschooladvies kan worden bijgesteld en een vo-school een leerling hóger kan plaatsen dan dit schooladvies aangeeft, blijft een relatief goede score op de CITO eindtoets van groot belang. Zeker wanneer het schooladvies – dat u vóór 1 maart zult ontvangen – lager is dan verwacht, zal extra oefenen met taal en rekenen wellicht nog educatieve vruchten afwerpen!

Volgens de nieuwe regelgeving is het basisschooladvies bindend voor de toelating tot de middelbare school. Hoewel er wat dit betreft – vergeleken met voorgaande jaren – niet veel is veranderd, heeft de stem van de basisschool – door het pas in april afnemen van de Cito-toets – wel meer gewicht gekregen.

Een gedegen schooladvies is gebaseerd op een aantal zaken. Ten eerste zij  er de test- en toetsgegevens: de leerlingvolgsysteem (Cito) toetsen, eventueel aangevuld met een drempeonderzoek of intelligentieonderzoek. Daarnaast moeten ook de leerlingkenmerken bij het advies worden meegenomen; zo kunnen werkhouding, concentratievermogen of karakter zeer bepalend zijn.

(bron:BOVO)

Het schooladvies is in principe bindend voor toelating tot het voortgezet onderwijs. De vo-school (voortgezet onderwijs) kan een leerling wel hoger plaatsen dan het schooladvies. Deze mogelijkheid bestaat als het resultaat op de eindtoets in groep 8 hoger uitvalt dan de basisschool had verwacht. De basisschool moet het eerder gegeven advies dan heroverwegen: de basisschool kan dan besluiten het advies naar boven bij te stellen. Wanneer het resultaat lager is dan verwacht, heroverweegt de basisschool het schooladvies niet.

Er kan maar één schooladvies bestaan; omdat sommige basisscholen zowel een schooladvies als een plaatsingsadvies opstellen, leidt dit tot problemen. De leerling krijgt bijvoorbeeld te horen dat hij een havo/vwo-advies heeft, terwijl de vo-school geadviseerd wordt de leerling in de havo te plaatsen. Dat mag niet.

Kortom, zorg voor een gedegen voorbereiding op de Cito eindtoets van 2015! Een goed begrip van de theorie van bijvoorbeeld begrijpend lezen en rekenen zou wel eens een groot verschil kunnen maken met het oog op de keuze van een middelbare school.

Schermafbeelding 2016-07-19 om 11.58.38

(bron:Inspectie van het Onderwijs)